Tranh thêu chữ thập Phật Bà nghìn mắt nghìn tay
- Thứ hai - 21/12/2015 11:02
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Hình tượng Quan Âm nghìn tay nghìn mắt mang trên mình rất nhiều phép thuật. Ngoài hai bàn tay giữ ấn quyết nhà Phật, các tay còn lại của Phật bà đều cầm những pháp bảo để thuần hóa quỷ dữ hoặc cứu vớt chúng sinh.
Hình tượng Quan Âm nghìn tay nghìn mắt mang trên mình rất nhiều phép thuật. Ngoài hai bàn tay giữ ấn quyết nhà Phật, các tay còn lại của Phật bà đều cầm những pháp bảo để thuần hóa quỷ dữ hoặc cứu vớt chúng sinh. Có thể ví dụ như: cây gậy hành hương, hoa sen, nhành dương liễu, mũi tên, mặt trăng, bình cam lồ, hoa sen trắng , mây ngũ sắc, kiếm, , sọ người, gương soi, chùm nho, cây kích, kinh văn, thủ ấn, đinh ba, tràng hạt, thiên cung, phất trần, thiền trượng, cung tên, hoa sen đỏ...
Trong tín ngưỡng dân gian, Phật bà nghìn tay nghìn mắt vừa hiền hòa vừa uy nghi, thiện nam thiện nữ gặp bà thì hoan hỉ, hiền hòa; kẻ bất lương, quỷ sứ ma quái gặp bà thì sợ hãi.
Trong bức tranh thêu chữ thập Phật bà trên tranh phật bà có bao nhiêu bàn tay là có bấy nhiêu con mắt; có biết là có làm, có làm là có biết. Nếu chỉ có một trăm tay nhưng có tới nghìn mắt thì chỉ là thể hiện cho việc biết nhiều làm ít, không ích lợi gì cho chúng sinh
Trái lại, nếu có nghìn tay nhưng chỉ trăm mắt thì làm nhiều, làm một cách nhiệt tình, nhưng do không biết đầy đủ nên chỉ mang tổn hại cho chúng sinh.
Giáo lý nhà Phật đã thể hiện một cách độc đáo và đầy hiện thực con đường tu hành thông qua hình tượng Phật bà. Nếu đi đúng con đường đạo phật đấy thì khả năng làm lợi ích an lạc cho chúng sinh là rất lớn.
Một số tượng hay những bức tranh ở chùa chiền Việt Nam, một lần nữa lại thấy sự kết hợp chỉ có ở nước ta, mang tính chất thuần Việt. Đó là sự kết hợp giữa hai biểu tượng: Quan Âm nghìn tay nghìn mắt và Thập nhất Diện Quan Âm. Trong hình tượng này, có 3 tầng tạo tác. Quan Âm nghìn tay nghìn mắt ngự trên tòa sen, tay cầm ấn quyết và nhiều pháp bảo như bình thường.
Tranh thêu chữ thập Phật bà có 11 khuôn mặt kể cả khuôn mặt chính (hướng về phía trước) đều có những biểu cảm khác nhau: trang nghiêm, dũng mãnh, uy hùng, đượm buồn, mừng vui...
Viêc này biểu hiện sự thần thông của Phật bà, tùy từng người là phật tử hay quỷ dữ, tùy chuyện không vui hay chuyện vui mà thể hiện với nhiều sắc thái khác nhau. Trên đỉnh của bức tranh thêu chữ thập Phật bà còn có tượng A Di Đà, thể hiện sự tôn kính Phật tổ, dù thần thông quảng đại những vẫn hành động theo giáo lý của Phật pháp.
Tổng thể lại bức tranh thêu chữ thập Phật Quan Âm bao gồm 3 tầng, tượng trưng cho tổng thể pháp lực, có công năng diệu dụng phá tan ba chướng: nghiệp chướng, báo chướng, phiền não chướng. Kinh Phật quan niệm đây chính là đường lối chính để giải tỏa khổ ải cho kiếp nhân gian.
Như vậy, sự hợp nhất giữa hình tượng Thiên Thủ Thiên Nhãn Quan Âm và Thập Nhất Diện Quan Âm (trong công năng tiêu trừ ba chướng) đã thể hiện đầy đủ sức sáng tạo văn hóa tinh tế của người Việt trong tín ngưỡng.
Hình tượng của bức tranh Phật Bà quan âm nghìn mắt nghìn tay vừa thể hiện được khi làm những việc gì có nhiều việc hay không thì chúng ta cần theo rõi chữ không phải chỉ làm bằng tay, mắt không quan sát để đánh giá thì khó mà hoàn hảo được. Do đó là con người cần phải “biết” và “làm” (có nghĩa là tri phải đi đôi với hành).
Trong bất cứ một công việc nào của đời sống, có “biết” thì mới làm tốt, không “biết” mà cứ cố làm sẽ chỉ khiến cho mọi việc trở nên phức tạp.